İhbar tazminatı nedir?
Belirsiz süreli bir iş sözleşmesini feshetmek isteyen taraf, durumu kanundaki bildirim süresi kadar önceden karşı tarafa bildirmek zorundadır. İş Kanunu'nun 17. maddesine göre "bildirim şartına uymayan taraf, bildirim süresine ilişkin ücret tutarında tazminat ödemek zorundadır." Bu ödemeye ihbar tazminatı denir.
Bildirim (ihbar) süreleri
| Çalışma süresi | Bildirim süresi |
|---|---|
| 6 aydan az | 2 hafta (14 gün) |
| 6 ay – 1,5 yıl | 4 hafta (28 gün) |
| 1,5 yıl – 3 yıl | 6 hafta (42 gün) |
| 3 yıldan fazla | 8 hafta (56 gün) |
Bu süreler asgaridir ve iş sözleşmesiyle artırılabilir. İşveren, bildirim süresine ait ücreti peşin ödeyerek de sözleşmeyi feshedebilir.
İhbar tazminatı nasıl hesaplanır?
- Çalışma sürenize göre bildirim süresini (gün olarak) bulun.
- Brüt ücretinize düzenli yemek, yol ve benzeri ödemeleri ekleyin. Kanun, ihbar tazminatında da ücrete ek olarak "para veya para ile ölçülmesi mümkün" menfaatlerin dikkate alınmasını öngörür.
- Aylık esas ücreti 30'a bölerek günlük ücreti bulun.
- Günlük ücreti bildirim süresindeki gün sayısıyla çarpın.
Varsayımsal örnek: 01.01.2020 – 15.08.2026 arasında çalışan ve aylık brüt ücreti 30.000 TL olan bir işçinin bildirim süresi 8 haftadır (56 gün). Günlük ücret 1.000 TL olduğundan brüt ihbar tazminatı ₺56.000,00, damga vergisi ₺425,04 olur.
Kıdem tazminatından farklı olarak ihbar tazminatında bir tavan uygulanmaz.
İhbar tazminatından hangi kesintiler yapılır?
- SGK primi kesilmez: 5510 sayılı Kanunun 80. maddesine göre ihbar tazminatı prime esas kazanca dahil edilmez.
- Damga vergisi: Brüt tutar üzerinden binde 7,59 oranında kesilir.
- Gelir vergisi: Uygulamada ihbar tazminatı ücret gibi gelir vergisine tabi tutulur. Kesinti tutarı yıl içindeki toplam ücret gelirinize göre değiştiği için hesaplama aracımız net tutarı göstermez.
İhbar tazminatı ne zaman ödenmez?
- Bildirim süresine uyulmuşsa veya bildirim süresinin ücreti peşin ödenmişse,
- Sözleşme, İş Kanunu'nun 24. (işçinin) veya 25. (işverenin) maddesindeki haklı nedenlerle feshedilmişse: bu hâllerde kanun, bildirim süresinin beklenmeden fesih yapılabileceğini belirtir,
- Kanun bildirim şartını belirsiz süreli iş sözleşmeleri için öngörür.
Sık sorulan sorular
İşçi de ihbar tazminatı öder mi?
Evet. Bildirim şartı her iki taraf için de geçerlidir. Haklı bir neden olmadan ve bildirim süresine uymadan istifa eden işçi, işverene ihbar tazminatı ödemek durumunda kalabilir. Ayrıntılar için istifa rehberimize bakabilirsiniz.
Kıdem ve ihbar tazminatı birlikte alınabilir mi?
Evet, şartları ayrı ayrı sağlanıyorsa. Örneğin bildirim süresine uyulmadan ve haklı bir neden olmadan işten çıkarılan, en az bir yıl çalışmış bir işçi her iki tazminata da hak kazanabilir. Kıdem tazminatı için kıdem tazminatı hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz.
Bir yıldan az çalıştım, ihbar tazminatı alabilir miyim?
Bildirim süresine uyulmadan işten çıkarıldıysanız evet. Kıdem tazminatından farklı olarak ihbar tazminatı için bir yıllık çalışma şartı yoktur; altı aydan az çalışmada bile bildirim süresi iki haftadır.
İhbar tazminatında zamanaşımı ne kadar?
İş Kanunu'nun ek 3. maddesine göre bildirim şartına uyulmaksızın yapılan fesihten kaynaklanan tazminatta zamanaşımı süresi beş yıldır. Ödenmeyen alacaklar için izlenecek yol ödenmeyen tazminat rehberimizde anlatılmıştır.
Kaynaklar
- 4857 sayılı İş Kanunu, madde 17, 24, 25 ve ek madde 3
- 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu, madde 80
- 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu, (1) sayılı tablo
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Kendi durumunuz için bir avukata veya mali müşavire danışmanız önerilir.